Қазақстанның қорықтары [ 5 бет ]

Салыстырмалы түрде ғылыми-техникалық процесс қоршаған ортаны бұзып, ластаған сайын қорықтар мен табиғи саябақтар маңызы арта түсуде. Туризм индустриясын құрудағы басты мәселелердің бірі, туристік қызығушылықты арттыратын ұлттық саябақтар торын ұйымдастыру. Оның мақсаты - бұл территориялардағы табиғатты қорғау, бұзылған ландшафты қалпына келтіру және нәтижесінде бұл территорияларды табыс табу көзі болатын, ұйымдастырылған кіру территориясына айналдыру.
1998 жылы республикада 887 мың гектар жерді алып жатқан 9 қорық, 580 мың гектар көлемдегі 4 табиғи ұлттық саябақтар еспке алынған. Ал, қазақстандағы ерекше қорғаудағы территориялар саны ел территотиясының 0,5 пайызын құрайды. Бұл ТМД елдерімен салыстырғанда әрине, аз.
Аталған ерекше табиғи территориялардың ішіне Шығыс Қазақстан обылсының еншісіне кіретіндері мыналар: қорықтар - Батыс Алтай, Марқакөл, Алакөл; ұлттық парктер - Катон-Қарағай; мемлекеттік табиғи резерв - Семей орманы; қорықшалар - Төменгі Тургусински, Тарбағатай, Қаратан құмы, Алет, Солдат шатқалы, Үржар және тағы басқалары.
Айта кететін жайт, 9 қорықтың бірі - екі реликті шағала және "Тоқты" қорықшалары базасы негізінде 1998 жылы Алакөл қорығы ұйымдастырылды. Бұғанға дейінгі аумағы 12,5 мың гектар болатын "Тоқты" және алма ағаштарынан тұратын 32 мың гектар "Лепсі" қорықшалары болған.
Алакөл табиғи қорығы - 1998 жылы 21сәуірде Алматы және Шығыс Қазақстан обылыстары территориясында (Үржар ауданы) 20 мың гектар жерде орын алған. Бүгінгі күні жұмыс атқарып отырған 10 қорықтың ең кішісі. Барлық қорық көлемі сегіз аймаққа бөлінген. Қорық территориясында 270 өсімдік түрі есептелген. Алакөл көлінде 156 балдыр түрі болса, жануарлар әлемінің 290 түрі бар: 315 құс, 21 сүтқоректілер - жәндіктер,жыртқыштар, кеміргіштер кездеседі. Осылардың ішінде сүткоректілердің түрлері кең тарған.
Қорықтың ашылу мақсаты - Тентек өзені суайрығын және Алакөл көлі аралдары - Үлкен, Орта, ждәне Тастыны қорғау болды. Осы территориядағы сулы-сазды кешенді, ұя салатын және көптеген сирек кездесетін Қазақстан
        
        Қазақстанның қорықтары
Салыстырмалы түрде ғылыми-техникалық процесс ... ... ... сайын қорықтар мен табиғи саябақтар маңызы арта түсуде.
Туризм индустриясын ... ... ... ... туристік
қызығушылықты арттыратын ұлттық саябақтар торын ұйымдастыру. Оның мақсаты -
бұл территориялардағы ... ... ... ... ... ... ... бұл территорияларды ... табу көзі ... кіру ... ... жылы ... 887 мың ... жерді алып жатқан 9 қорық,
580 мың гектар көлемдегі 4 табиғи ұлттық саябақтар ... ... ... ... ... ... саны ел ... 0,5
пайызын құрайды. Бұл ТМД елдерімен салыстырғанда әрине, аз.
Аталған ерекше табиғи территориялардың ішіне ... ... ... кіретіндері мыналар: қорықтар - Батыс Алтай, Марқакөл,
Алакөл; ұлттық парктер - Катон-Қарағай; мемлекеттік табиғи резерв - ... ... - ... ... ... ... ... Алет,
Солдат шатқалы, Үржар және тағы басқалары.
Айта кететін жайт, 9 қорықтың бірі - екі реликті ... ... ... базасы негізінде 1998 жылы ... ... ... ... ... 12,5 мың ... ... "Тоқты" және
алма ағаштарынан тұратын 32 мың гектар "Лепсі" қорықшалары болған.
Алакөл табиғи қорығы - 1998 жылы ... ... және ... ... ... ... ауданы) 20 мың гектар жерде
орын алған. Бүгінгі күні ... ... ... 10 ... ең ... қорық көлемі сегіз аймаққа ... ... ... ... түрі ... Алакөл көлінде 156 балдыр түрі болса, жануарлар
әлемінің 290 түрі бар: 315 құс, 21 ... - ... ... Осылардың ішінде сүткоректілердің түрлері кең
тарған.
Қорықтың ашылу мақсаты - ... ... ... және ... ... - ... ... ждәне Тастыны қорғау болды. Осы территориядағы сулы-
сазды кешенді, ұя салатын және көптеген ... ... ... ... ... құстарды қорғау.
Табиғи әдемілігі бұл жерде сирек, қайталанбас флора мен ... ... ... ... және ... қоңыр-күлгін, қарашірік топырақ
жамылғысымен жапқан. Мынандай үсімдіктер түрлері кездеседі: жусан, көлдер
жағалауы мен ... ... - ... ... ... қамыстар, дала
жусаны, жүзгін және тағы басқалары ... ... ... ... түлкі, қоян, шошқа, ондатр, қоңыр
ая, борсық, арқар, тауешкі,марал - 12 ... ... ... ... 16 ... көлдік және өзендік маринка, корось және тағы басқа балық
түрлері кездеседі.
Қорықтың негізгі территориясына 2003 жылы сәуір мамыр ... ірі ... ... ... кедлергісіз жүзу үшін
каналдарды тазарту жұмысы жүргізілген. 2004 жылы ... ... ... ... ... ... анықтап, оның толық ... ... және ... ... ... ... ... кем түспейтін Шығыс Қазақстан обылысында
Марқакөл қорығы ... ... - ... ... алтыншы мемлекеттік
қорық. 1976 жылы 4 - тамызда Қазақ ССР Министрлер Советінің осы ... ... ... ... Бұл шешімді өз елінің сұлу табиғатын
қорғауды сүйетін бүкіл жұртшылық қуанышпен ... ... ... ... ... ... Марқакөлдің атағы жер жарған. Онда
балық қоры мол болғандықтан оны ... ... ... ... түпкір-
түпкірінен келіп жататын. Балықшылар сүзекімен тәулігіне 400 пұтқа дейін
балық аулайтын. Көктемде балықтар уылдырық ... ... ... шығар
уақытта да сол маңға балықшылар ау ... ... ... ... ... 700-дей балықшылар кәсіп жасапты. Міне, осылайша көл
балығын есепсіз аулау оның қорын кейінен мүлдем ... ... ... ... шашуға балықтар өзендер бойына ... ... ... ат ... ... ... ат ... соғып
жүргізбейтін" деп еске алады жергілікті ақсақалдар. Ал, бүгінде оны ... ... ... ... көл ... тау беткейлерінен орман
ағаштарын жаппай кесу етек алғандықтан, тау жоталары ... ... ... ... ... өзен ... мүлде жойылып кетсе, көл маңынан
бұлғын, марал, тиін және суырды көру сирек кездесетін жағдайдға ... ... ... ... ... азая түсуі обылыс
жұртшылығыцн барынша ойландырды. Олар бұл көл мен оның айналасындағы ... ... ... ... ... Осыдан келіп бұл өңірде 1947 жылы
жасыл желек жамылған орман алқабын қорғайтын орман шаруашлығы құрылды. Ал,
1970 жылы көл ... ... ... ... болды. Тау беткейіндегі 36.8
мың гектар орман алұ-қабы бірінші ... ... ... ... ... ... ... әсем көл маңы жанданып, бл жерге жыл ... ... мен ... ... ... ... бұл шаралар Марқакөл
аймағының байлығын ... ... ... үшін ... ... ... күн ... онда қорық ұйымдастыру қажет екендігн қойды.
Марқакөлдің болашағы үшін бұл ... ... ... бар ... ... жергілікті өкімет органдары республика өкімет алдына қажет мәселе
қойды. Сөйтіп, респуликамызда жаңа ...... ... қорығы
дүниеге келді.
Бұл қорықты ұйымдастырудары негізгі мақсат - ... ... ... мен ... және көктемде балық уылдырық шашатын өзендер арналарын
қорғап, сонымен бірге жанға сая ... ... ақ ... ... ... мен өткел бермейтін асау өзендердің сұлу д әсем ... ... ... ... табиғаты таңғажайып жерлер өте көп. Соның
ішінде өр Алтайдағы атақты Катонқарағайдың табиғаты ... ... ... ... ... жотасының солтүстік
етегінде орналасқан. 1871 жылы Алтай станциясы ретінде іргесі ... ... қой ... ... да ... ... ауданы
4928 жылы құрылды. Ауданда етті, сүтті ірі қара малы, қой, бұғылар, омарта,
егін ... ... ... мал ... ... ... жері негізінен таулы келеді. Жер қойнауында қорғасын, мырыш,
мыс, вольфрам, молибден, темір, тас және ... ... ... ... ... бетеге, селеу, жусан, тал, терек, қайың, ... ... ... ... ... дұниесіне де өте
бай: қасқыр, қоңыр аю, түлкі, борсық, ... ... ... құр, шіл, ... ... тау теке ... ... көп ұлтты. Украйн, орыс ... ... 1985 ... ... ... ... ... 16.5 мың
ірі қара, 165.8 мың қой мен ешкі, 6.2 мың марал, 1.3 мың ... 1.6 ... 17.1 мың ара ұясы ... Ең көрнекті туристерді қызықтыратын жері -
Рахман бұлағы курортты аймағы. Рахман бұлағы - емдікқасиеті мол ыстық ... ... ... ... ... ... ... атауы бар. Осыдан 215
жылдай бұрын Рахманов атты аңшы биік тауда маралды атып ... Ол ... ... ... ізімен жүріп оның осы бұлақ басында екінші жұбымен аман-
сау тұрғанын көріп таң ... ... атып ... оның ... атқан оғы
тиген аяғының жараланған терісі жіңішкеріп, жұқа қабықша болып жазылып ... ... ... ... ... ... ... бар екенін жобалап, оны
сынап, зерттеп көргісі ... ... ... ... үш рет шомылып, бір
жұмада бірнеше жыл ... ... құяң ... құлан таза жазылады. Бұл
туралы халыққа айтып жариялайды. Осыдан кейін ... суы ... ... ... ... ... ... аймаққа айналды. Су құрамында
радон, күкірт, күкіртті сутегі, сульфат, сульфит, корбонат, нитрат тұздары
бар екені анықталды. ... суы ... ... ... ... емдік
қасиеті бар киелі жер. -Топырағы асыл элементтер мен бағалы ... ... ... ол ... ... ... те, ... жалпы жаратылыс әлемі
де асыл деп қорытынды жасауға болды.
Туған өлкеге өз көркімен ерекше көз ... ажар ... ... -
марал, бұғы. Бұғы мен маралдар Қатонқарағай ... ... ... ... қаны панта деп аталып, одлан "пантокрин"деген емдік дәрі
даярлайды. Ол аса ... ... ... ... ... невроз,
гипертония, кейбір жұқпалы ауруларды емдейдің. Ол ... ... ... ... ... ... тірілтіп, қалыпқа
келтіреді.
Қатонқарағай марал ... 500-ге жуық ... ... ... пантасы маралдікіне қарағанда қымбатырақ келеді. Бұл бір
жағын маралға, еркелегіш мінезі елікке ұқсайтын, мөлдір қара көз, ... ... бұғы ... ШығысҚазақстанның ғана емес, күллі еліміздің
мақтанышы. Кезінде оның өміріне қауіп ... ... ... ... ... ... емшілігінде бұғының жас мүйізі бүйрек ауруына, оны
қуаттандыруға, шауқатты күшейту, қанды толтыру, ... ... ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге



2008-2014 © stud.kz группа сайтов Stud.kz
Создание сайта - студия Riskk | Time 0.0070